Prawo dla członków zarządów i rad nadzorczych | Nowe zasady wynagradzania w spółkach z udziałem Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego i ich związków oraz państwowych i komunalnych osób prawnych.

Prawo dla członków zarządów i rad nadzorczych | Nowe zasady wynagradzania w spółkach z udziałem Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego i ich związków oraz państwowych i komunalnych osób prawnych.

Część 1 – wynagrodzenia członków zarządów

W dniu 26 lipca 2016 r. Prezydent RP podpisał ustawę z 9 czerwca 2016 r. o zasadach kształtowania wynagrodzeń osób kierujących niektórymi spółkami. Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia jej ogłoszenia. Piszę o tym ponieważ mogą zdarzyć się sytuacje, że zasady te będą miały wpływ na stosunek pracy osób wchodzących w skład organów zarządzających oraz organów nadzorczych.

Dziś część 1 artykułu, która odnosi się wyłącznie do członków organów zarządzających. W kolejnych dwóch częściach będzie o nowych zasadach wynagradzania odnoszących się do członków rad nadzorczych oraz jaki wpływ ma ustawa z 9 czerwca 2016 r. na ustawę kominową.

Zakres podmiotowy ustawy

Ustawę stosuje się do podmiotów reprezentujących Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub ich związki, państwowe osoby prawne i komunalne osoby prawnej. W praktyce ustawa będzie miała zastosowanie do spółek z udziałem Skarbu Państwa czy gminy, bez względu na liczbę przysługujących im akcji lub udziałów, bo ustawa ma zastosowanie tylko do osób prawnych w postaci spółek.

Co nowego wprowadza ustawa? Nowe obowiązki!

Zgodnie z jej treścią, podmioty uprawnione do wykonywania praw udziałowych w spółkach, do których stosuje się ustawę (np. minister właściwy ds. Skarbu Państwa lub inny minister – to w spółkach Skarbu Państwa, w spółkach komunalnych podmiot który jest jej „właścicielem” np. gmina a za gminę działa burmistrz), obowiązane będą podejmować działania mające na celu ukształtowanie i stosowanie w danej spółce zasad wynagradzania członków organu zarządzającego i członków organu nadzorczego. Chodzi oczywiście o podmioty reprezentujące Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub ich związki, państwowe osoby prawne i komunalne osoby prawnej. Są one odpowiedzialne za ukształtowanie zasad wynagradzania w tychże spółkach.

Wykonanie tego obowiązku polegać będzie w szczególności na:

1) doprowadzeniu do głosowania przez walne zgromadzenie lub zgromadzenie wspólników spółki projektów uchwał w sprawie zasad kształtowania wynagrodzeń członków organu zarządzającego i członków organu nadzorczego spółki zgodnie z ustawą oraz oddaniu głosów za ich uchwaleniem,
2) odebraniu od kandydata na członka organu nadzorczego wskazanego przez podmiot uprawniony do wykonywania praw udział udziałowych oświadczenia o przyjęciu obowiązku kształtowania w spółce wynagrodzeń członków organu zarządzającego zgodnie z ustawą. Wzór tego oświadczenia określi minister właściwy do spraw Skarbu Państwa, w drodze rozporządzenia.
W przypadku niepodjęcia przez walne zgromadzenie lub zgromadzenie wspólników spółki, mimo ww. działań, uchwały w sprawie zasad kształtowania wynagrodzeń członków organu zarządzającego, podmiot uprawniony do wykonywania praw udziałowych przekazywał będzie wskazanym przez siebie członkom organu nadzorczego informację o konieczności wykonania obowiązku kształtowania tych wynagrodzeń zgodnie z ustawą, poprzez wykonywanie uprawnień wynikających z przepisów prawa oraz postanowień statutu dotyczących organu nadzorczego, w szczególności przy podejmowaniu uchwał.

Uchwały w sprawie kształtowania wynagrodzeń członków organu zarządzającego
Projekt uchwały w sprawie zasad kształtowania wynagrodzeń członków organu zarządzającego oraz projekt uchwały w sprawie kształtowania wynagrodzeń członków organu zarządzającego (zwane uchwałami w sprawie kształtowania wynagrodzeń), będą przewidywać, że wynagrodzenie całkowite członka organu zarządzającego składa się z:

1) części stałej, stanowiącej wynagrodzenie miesięczne podstawowe, określonej kwotowo,
oraz
2) części zmiennej, stanowiącej wynagrodzenie uzupełniające za rok obrotowy spółki.

Część stała wynagrodzenia miesięcznego członka organu zarządzającego, uzależniona będzie od skali działalności spółki, w szczególności wartości jej aktywów, osiąganych przychodów i wielkości zatrudnienia. Wysokość ta jest dokładnie określona w art. 4 ust. 1 ustawy z 9 czerwca 2016 r. o zasadach kształtowania wynagrodzeń osób kierujących niektórymi spółkami.

Część zmienna wynagrodzenia członka organu zarządzającego, stanowiąca wynagrodzenie uzupełniające za rok obrotowy spółki, uzależniona będzie od poziomu realizacji celów zarządczych. Wagi tych celów, a także obiektywne i mierzalne kryteria ich realizacji i rozliczania ustalane będą dla poszczególnych lub wszystkich członków organu zarządzającego. Część zmienna wynagrodzenia w spółce nie będzie mogła przekroczyć 50%, a w spółkach publicznych oraz tych, dla których część stałą wynagrodzenia ustala się w przedziale od siedmiokrotności do piętnastokrotności podstawy wymiaru – 100%, wynagrodzenia podstawowego członka organu zarządzającego w poprzednim roku obrotowym. Cele zarządcze, wagi tych celów i kryteria ich realizacji oraz rozliczania wyznaczać będą projekty uchwał w sprawie wynagrodzeń. Będą one również zawierać postanowienia przewidujące, że wynagrodzenie uzupełniające członka organu zarządzającego przysługuje po zatwierdzeniu sprawozdania zarządu z działalności spółki oraz sprawozdania finansowego spółki za ubiegły rok obrotowy oraz udzieleniu temu członkowi absolutorium z wykonania przez niego obowiązków

Projekty uchwał w sprawie wynagrodzeń przewidywać będą, że:

1) z członkiem organu zarządzającego spółka zawiera umowę o świadczenie usług zarządzania na czas pełnienia funkcji, z obowiązkiem świadczenia osobistego takiego członka, bez względu na to, czy działa on w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej;
2) istnieje możliwość wypowiedzenia przez spółkę umowy o świadczenie usług zarządzania, przy czym umowa ta może określać różne terminy wypowiedzenia, zależne od okresu jej wykonywania, jednak nie dłuższe niż 3 miesiące, oraz przewidywać, że termin wypowiedzenia upływa z końcem miesiąca kalendarzowego;
3) członek organu zarządzającego nie będzie pobierał wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji członka organu w podmiotach zależnych od spółki w ramach grupy kapitałowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów;
4) umowa o świadczenie usług zarządzania zawiera obowiązek informowania przez członka organu zarządzającego o zamiarze pełnienia funkcji w organach innej spółki handlowej, nabyciu w niej akcji lub udziałów oraz może przewidywać zakaz pełnienia funkcji w organach jakiejkolwiek innej spółki handlowej lub wprowadzać inne ograniczenia dotyczące działalności członka organu zarządzającego.

Uwaga! Nowe zasady odpraw!

Oprócz ww. postanowień, projekty uchwał w sprawie wynagrodzeń będą mogły określać także inne kwestie, w szczególności dotyczące korzystania z określonych urządzeń technicznych oraz zasobów stanowiących mienie spółki, wysokości odprawy, odszkodowania z tytułu zakazu konkurencji itp. Jeśli chodzi o odprawy to projekty uchwał w sprawie wynagrodzeń określają, że w razie rozwiązania albo wypowiedzenia umowy o świadczenie usług zarządzania członka organu zarządzającego przez spółkę, z innych przyczyn niż naruszenie podstawowych obowiązków wynikających z tej umowy, członkowi organu zarządzającego może być przyznana odprawa, w wysokości nie wyższej niż trzykrotność części stałej wynagrodzenia, ale pod warunkiem pełnienia przez niego funkcji przez okres co najmniej dwunastu miesięcy przed rozwiązaniem tej umowy.

Kiedy nowe uchwały?

Podmiot uprawniony do wykonywania praw udziałowych jest obowiązany podjąć działania mające na celu ukształtowanie i stosowanie w spółce zasad wynagradzania członków organu zarządzającego najpóźniej do dnia zwyczajnego walnego zgromadzenia, którego przedmiotem będzie rozpatrzenie i zatwierdzenie sprawozdania zarządu z działalności spółki oraz sprawozdania finansowego za rok obrotowy rozpoczynający się w 2016 r., czy najpóźniej należy je podjąć do końca czerwca 2017 r.